Home » Sức khỏe » Bệnh » Tiểu đường thai kỳ: nguyên nhân, biểu hiện, chuẩn đoán và điều trị

Tiểu đường thai kỳ: nguyên nhân, biểu hiện, chuẩn đoán và điều trị

Tiểu đường thai kỳ

Tiểu đường thai kỳ là bệnh lý nguy hiểm ảnh hưởng rất xấu tới tình hình sức khỏe của mẹ cũng như của thai nhi. Bệnh này nếu không được theo dõi và điều trị phù hợp sẽ gây hại rất lớn cho sự phát triển của thai nhi. Do đó, để có thể chủ động phòng ngừa và có kế hoạch điều trị tích cực khi bị bệnh, chị em phụ nữ cần phải tự trang bị cho mình những kiến thức cần thiết về loại bệnh kể trên.
Để giúp bạn hiểu rõ hơn về bệnh tiểu đường thai kỳ, bài viết dưới đây chiase24.com giúp bạn tìm hiểu tiểu đường thai kỳ là gì? Nó có biểu hiện như thế nào và cách phòng tránh ra sao để bạn có được một thai kỳ an toàn và khỏe mạnh?

Mục lục bài viết

1. Tổng quan bệnh tiểu đường thai kỳ, tiểu đường thai kỳ là bệnh gì?

Tiểu đường thai kỳ (Gestational Diabetescòn có tên gọi khác là đái tháo đường thai kỳ. Đây là tình trạng cơ thể người phụ nữ khi mang thai bị rối loạn dung nạp glucose. Bệnh này thường không có dấu hiệu khởi phát bệnh sớm nên rất khó nhận biết và phát hiện ra tình trạng bệnh. Thường nó sẽ được phát hiện trong lúc mang thai và sau khi sinh xong 6 tuần sẽ tự biến mất.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ là căn bệnh nguy hiểm cho cả mẹ và con

Phụ nữ mang thai sẽ sản sinh ra lượng hormone cần thiết ở nhau thai để từ đó có thể hỗ trợ cho thai nhi được phát triển bình thường. Khi các hormone này hoạt động, chúng sẽ ngăn chặn các hoạt động sản xuất Insulin ở cơ thể mẹ.
Từ đó khiến cho cơ thể mẹ bị thiếu hụt insulin và lượng glucose sẽ không thể tách rời máu để đi vào tế bào nuôi cơ thể. Điều đó khiến cho lượng đường bị tích tụ trong máu quá nhiều và chính điều này đã dẫn tới tình trạng bệnh tiểu đường thai kỳ ở người bệnh. Tình trạng này sẽ tự động hết sau khi chị em phụ nữ sinh con.
Khi bị bệnh, thai phụ cần phải được theo dõi chặt chẽ trong suốt thai kỳ. Bởi tiểu đường thai kỳ có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm cho cả mẹ và con. Do đó, khi phát hiện ra tình trạng bệnh, chị em phụ nữ cần phải theo dõi chặt chẽ và đi  khám định kỳ để có hướng điều trị phù hợp tùy theo tình hình và diễn biến của bệnh.

2. Triệu chứng, dấu hiệu, biểu hiện của bệnh tiểu đường thai kỳ

Một số triệu chứng để bạn có thể nhận ra bệnh tiểu đường thai kỳ ở phụ nữ mang thai như:
+ Trong người thường cảm thấy mệt mỏi, sụt cân và tinh thần ể oải, thiếu sức sống 
+ Đi tiểu nhiều lần mặc dù phụ nữ mang thai cũng thường có biểu hiện đi tiểu nhiều lần trong ngày nhưng ở phụ nữ bị tiểu đường thai kỳ thì lượng nước tiểu mỗi lần đi sẽ nhiều hơn bình thường
+ Uống nhiều nước và tình trạng khát nước xảy ra liên tục, thường xuyên và nhiều hơn bình thường. Đặc biệt, hay phải thức dậy lúc nửa đêm để uống nước vì khát

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ cần phải đi khám định kỳ để theo dõi các dấu hiệu và biến chứng của bệnh có thể xảy ra

+ Khả năng nhìn của mắt kém hơn do thị lực bị ảnh hưởng
+ Bị nấm miệng kéo dài. Vùng kín thường có biểu hiện bị nấm mà dùng thuốc điều trị kéo dài không khỏi
+ Khi bị thương, trầy xước ngoài da thì vết thương thường lâu lành hơn bình thường
+ Bị tăng huyết áp
Bệnh tiểu đường thai kỳ là căn bệnh rất khó phát hiện bởi nó diễn biến âm thầm và chỉ khi đi khám thai định kỳ và được các bác sĩ cho làm các xét nghiệm tiểu đường thì người bệnh mới phát hiện ra mình bị bệnh. 
Tuy bệnh này sẽ khỏi hắn sau khi thai phụ sinh con. Nhưng rất có thể người bệnh sẽ mắc phải bệnh tiểu đường tuýp 2 trong tương lai. Đây vẫn là mối lo ngại mà chúng ta không nên chủ quan mà cần phải có biện pháp chủ động phòng ngừa. Cần phải theo dõi sức khỏe thường xuyên kết hợp cùng chế độ ăn uống, nghỉ ngơi, tập luyện phù hợp. Đây là vấn đề cực kỳ quan trọng mà bệnh nhân bị bệnh tiểu đường thai kỳ cần phải chú ý.
Để có thể chủ động hơn trong việc bảo vệ sức khỏe của bản thân, phụ nữ mang thai nên chú ý tới các dấu hiệu khởi phát bệnh. Đặc biệt khi đi khám cần phải nêu rõ các triệu chứng mà mình đang gặp phải để các bác sĩ có thể tư vấn và hỗ trợ kịp thời. 
Việc theo dõi và tiến hành khám thai định kỳ là điều vô cùng cần thiết để bảo vệ an toàn cho thai nhi và đảm bảo sức khỏe cho mẹ bầu trong suốt thai kỳ.
Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ cần được theo dõi nghiêm ngặt trong suốt quá trình mang thai

3. Nguyên nhân gây bệnh tiểu đường thai kỳ

Khi tuyến tụy không thể thực hiện chức năng tự sản xuất insulin sẽ dẫn tới tình trạng cơ thể bị thiếu insulin trầm trọng. Điều này sẽ khiến cho việc cung cấp dinh dưỡng thiết yếu cho cơ thể là glucose sẽ không đủ để cơ thể hoạt động.
Nó sẽ khiến cho lượng đường trong máu cao hơn rất nhiều so với bình thường.Trong khi đó, phụ nữ mang thai thường có nhu cầu sử dụng năng lượng nhiều hơn. Nên khi cơ thể không thể đáp ứng được lượng đường cần thiết thì sức khỏe của thai phụ và thai nhi sẽ bị ảnh hưởng rất nhiều.
Tình trạng rối loạn nội tiết tố sẽ xảy ra nếu tình trạng insulin và lượng đường huyết trong cơ thể không đạt mức an toàn. Người bệnh sẽ bị kết luận mắc bệnh tiểu đường thai kỳ do không thể kiểm soát được lượng đường trong máu.
Chính vì vậy, nguyên nhân dẫn tới bệnh tiểu đường thai kỳ chính là do insulin không được kiểm soát ở mức độ an toàn và tình trạng này nếu kéo dài cần phải tăng lượng insulin và giảm lượng đường trong cơ thể. Đôi khi cần phải thực hiện kiểm soát đồng thời cả hai vấn đề trên thì mới có thể kiểm soát được tình trạng tiểu đường thai kỳ ở người bệnh.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ do rất nhiều nguyên nhân gây ra

4. Tiểu đường thai kỳ ảnh hưởng thế nào đối với sức khỏe?

Tiểu đường thai kỳ là bệnh lý gây ra nhiều nguy hiểm cho sức khỏe của mẹ và bé trong suốt thai kỳ. 

4.1. Ảnh hưởng của tiểu đường thai kỳ đối với sức khỏe của người mẹ

Chị em phụ nữ bị mắc bệnh tiểu đường thai kỳ sẽ rất dễ gặp phải các trường hợp sau:
+ Sảy thai
+ Thai lưu 
+ Sinh non
+ Huyết áp thai kỳ tăng cao
+ Bị viêm đài bể thận
+ Tình trạng đa ối
+ Đặc biệt sau khi sinh con xong, những thai phụ bị bệnh tiểu đường thai kỳ sẽ có nguy cơ bị bệnh tiểu đường tuýp 2 nhiều hơn so với phụ nữ bình thường. Bệnh này nếu không sớm điều trị sẽ dẫn tới rất nhiều biến chứng nguy hiểm như tim mạch…
Một số tai biến có thể xảy ra ở phụ nữ mang thai khi bị bệnh tiểu đường thai kỳ:

4.1.1. Biến chứng cao huyết áp ở phụ nữ bị bệnh tiểu đường thai kỳ

Phụ nữ mang thai bị tiểu đường thai kỳ sẽ rất dễ gặp biến chứng huyết áp tăng cao hơn so với bình thường. Nếu tình trạng huyết áp không được kiểm soát tốt nó sẽ dễ dẫn tới các biến chứng như tiền sản giật, suy gan, thậntai biến mạch máu não đối với mẹ và suy thai, thai nhi chậm phát triển ở con. 
Chính vì vậy, khi phát hiện ra tình trạng tiểu đường thai kỳ của mình, các sản phụ cần phải theo dõi thường xuyên cân nặng, huyết áp của mình để có biện pháp xử lý và điều trị phù hợp. Tránh để biến chứng có thể xảy ra.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ gây ra rất nhiều biến chứng cho sức khỏe sản phụ và thai nhi

4.1.2. Dấu hiệu sinh non ở phụ nữ bị bệnh tiểu đường

Khi bị bệnh đái tháo đường thai kỳ, sản phụ sẽ rất dễ bị sinh non. Bởi khi cơ thể không thể kiểm soát được lượng glucose huyết muộn thì khả năng sản phụ bị tiền sản giật, nhiễm trùng tiết niệu và tăng huyết áp là rất cao.

4.1.3. Tình trạng đa ối xảy ra với phụ nữ bị bệnh tiểu đường thai kỳ

Ở tuần thứ 26 cho tới tuần 32 của thai kỳ, phụ nữ mang thai bị bệnh tiểu đường thai kỳ sẽ rất dễ bị dịch ối nhiều. Điều này sẽ làm tăng nguy cơ sinh non ở người bệnh.

4.1.4. Nguy cơ sảy thai, lưu thai ở sản phụ bị tiểu đường thai kỳ

Bị bệnh tiểu đường thai kỳ sẽ khiến cho sản phụ rất dễ bị sảy thai tự nhiên hoặc thai chết lưu. Do đó, thai phụ cần phải đi khám định kỳ thường xuyên để có thể kiểm soát lượng glucose trong máu.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ gây ra rất nhiều biến chứng nguy hiểm cho sức khỏe của sản phụ và thai nhi

4.1.5. Biến chứng nhiễm khuẩn niệu do tiểu đường thai kỳ gây ra

Khi không kiểm soát tốt lượng glucose trong máu sẽ khiến thai phụ có nguy cơ bị nhiễm khuẩn niệu rất cao. Bệnh này thường không có triệu chứng lâm sàng cụ thể do đó cần phải đi khám để có hướng điều trị nếu có dấu hiệu biến chứng nhiễm khuẩn niệu xảy ra. Nếu không điều trị sớm nó sẽ dễ gây ra tình trạng viêm đài bể thận cấp và một số tai biến khác như sinh non, nhiễm trùng ối

4.1.6. Ảnh hưởng sức khỏe về sau khi bị tiểu đường thai kỳ

Theo những nghiên cứu mới đây đưa ra, phụ nữ bị bệnh tiểu đường thai kỳ sẽ có nguy cơ bị tiểu đường tuýp 2 trong tương lai. Ngoài ra, trong những lần mang thai tiếp theo. tỷ lệ mắc bệnh tiểu đường thai kỳ cũng sẽ rất dễ xảy ra. Do đó, sau khi sinh việc kiểm soát cân nặng và chế độ ăn uống đối với thai phụ từng bị tiểu đường thai kỳ là rất quan trọng.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ gây ra rất nhiều mối lo ngại về sức khỏe của cả mẹ và con trong suốt thai kỳ

4.2. Ảnh hưởng của tiểu đường thai kỳ đối với thai nhi

4.2.1. Hiện tượng thai nhi to và tăng trưởng bất thường khi mẹ bị tiểu đường thai kỳ

Khi người mẹ bị bệnh tiểu đường thai kỳ, thai nhi sẽ rất dễ gặp phải tình trạng tăng trưởng quá mức bình thường do quá trình vận chuyển glucose truyền sang con cao hơn so với bình thường. Điều này sẽ gây ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe của thai nhi trong 3 tháng đầu và 3 tháng cuối của thai kỳ.

4.2.2. Tiểu đường thai kỳ gây nên các bệnh lý chuyển hóa ở trẻ sơ sinh

Mẹ bị tiểu đường thai kỳ sẽ khiến cho tỷ lệ trẻ sơ sinh bị mắc các bệnh lý chuyển hóa là rất cao. Nguyên nhân chủ yếu là thai nhi thường không thể đáp ứng được lượng glucagon cần thiết.

4.2.3. Hội chứng bệnh lý đường hô hấp ở trẻ sơ sinh có mẹ mắc bệnh tiểu đường thai kỳ

Tỷ lệ trẻ nhỏ có mẹ bị bệnh tiểu đường thai kỳ thường có nguy cơ mắc bệnh lý hô hấp rất cao.

4.2.4. Một số biến chứng khác đối với trẻ nhỏ khi mẹ bị tiểu đường thai kỳ

Nếu không được kiểm soát tốt, mẹ bị tiểu đường thai kỳ sẽ gây nên một số nguy cơ khác cho trẻ sơ sinh như tỷ lệ tử vong sau khi sinh ở trẻ tăng cao. Lượng hồng cầu tăng đột biến và trẻ sinh ra dễ bị mắc bệnh vàng da.
Ngoài ra, khi lớn lên, trẻ sơ sinh rất dễ bị béo phì và có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường tuýp 2 cao hơn so với các trẻ bình thường khác.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ nếu không được kiểm soát tốt sẽ gây nguy hại rất lớn cho sức khỏe của trẻ sơ sinh

5. Những ai có nguy cơ bị tiểu đường thai kỳ

Hiện nay, tỷ lệ phụ nữ mang thai bị bệnh tiểu đường thai kỳ ngày càng nhiều. Trong số đó, có một số đối tượng sau sẽ có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường thai kỳ cao hơn so với bình thường:
+ Phụ nữ bị thừa cân, béo phì
+ Tiền sử gia đình có người bị bệnh tiểu đường như bố, mẹ
+ Phụ nữ có tiểu sử sinh con với cân nặng lớn hơn 4kg
+ Người có tiền sử bất dung nạp glucose trước đó
+ Phụ nữ cao tuổi khi mang thai sẽ có nguy cơ bị bệnh tiểu đường thai kỳ càng cao
+ Phụ nữ mang thai có tiền sử thai lưu, sẩy thai liên tiếp mà không tìm ra được nguyên nhân
+ Những người châu Á thường có nguy cơ đái tháo đường nhiều hơn các chủng tộc khác
+ Phụ nữ bị hội chứng đa nang buồng trứng

6. Chẩn đoán phụ nữ mắc bệnh tiểu đường thai kỳ

Để có thể chẩn đoán chính xác phụ nữ đang mang thai có bị mắc bệnh tiểu đường thai kỳ hay không, chị em phụ nữ cần phải được làm xét nghiệm tiểu đường. Phương pháp này còn gọi là nghiệm pháp dung nạp glucose, nó sẽ được tiến hành kiểm tra vào tuần thứ 24 và 28 của thai kỳ.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ cần phải xét nghiệm chuẩn xác để đưa ra kết luận chính xác về bệnh

Khi xét nghiệm sẽ được tiến hành theo các bước sau:
+ Lần khám đầu tiên sẽ khám vào 3 tháng đầu của chi kỳ. Thai phụ sẽ được xét nghiệm glucose trong máu lúc đói hoặc lúc bất kỳ để chẩn đoán nguy cơ mắc bệnh tiểu đường thai kỳ.
+ Lần khám tiếp theo vào tuần 24-28 của thai kỳ. Lần xét nghiệm này sẽ đánh giá các nguy cơ có thể xảy ra để từ đó, thai phụ sẽ được điều chỉnh và hướng dẫn chi tiết về chế độ ăn uống, nghỉ ngơi và khám định kỳ trong các lần tiếp theo.
Tuy nhiên, để kết quả chính xác, thai phụ cần chú ý trước khi làm xét nghiệm không nên ăn quá nhiều đồ ăn có nhiều glucid cũng như không nên ăn kiêng quá mức. Bởi chế độ ăn không hợp lý trước khi tiến hành xét nghiệm sẽ dẫn tới kết quả nghiệm pháp không chính xác. Tốt nhất là nên có chế độ ăn hợp lý trước đó 3 ngày khi làm nghiệm pháp và nhịn đói trước khi làm khoảng 8-12h. 

7. Giải pháp điều trị bệnh tiểu đường thai kỳ

Việc điều trị bệnh tiểu đường thai kỳ cần có phác đồ điều trị phù hợp và nó cần sự hỗ trợ của nhiều phương pháp với nhau thì mới đem lại hiệu quả trị liệu phù hợp.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ cần phải có phác đồ điều trị rõ ràng theo từng chu kỳ của thai cũng như tình hình bệnh

7.1. Điều trị bệnh tiểu đường thai kỳ bằng chế độ ăn uống hợp lý

Phụ nữ bị mắc bệnh tiểu đường thai kỳ cần phải kiểm soát tốt cân năng của mình. Nên có chế độ ăn uống lành mạnh, khoa học kết hợp cùng với chế độ vận động hợp lý.
Khi đi khám, các bác sĩ sẽ đưa ra hướng dẫn cụ thể bị tiểu đường thì nên ăn gì và không nên ăn gì? Do đó, thai phụ cần phải tuân thủ đúng chế độ dinh dưỡng và biết cách cân bằng chế độ dinh dưỡng trong khẩu phần ăn hàng ngày của mình.
Cách tốt nhất là nên duy trì thói quen ăn uống dành cho người bị tiểu đường như ăn sáng đầy đủ, đúng giờ, không nên ăn các loại thực phẩm quá nhiều đường và tinh bột. Ngoài ra, cần phải kiêng không uống các loại nước ép trái cây và hạn chế ăn ít các thức ăn đã qua tinh chế và các thức ăn nhiều chất béo.
Cần có biện pháp kiểm soát bữa ăn bằng cách chia nhỏ các bữa ăn. Bên cạnh đó cần phải có chế độ tập luyện thể dục đều đặn thường xuyên.

Tiểu đường thai kỳ
Cần có chế độ ăn uống hợp lý khi bị bệnh tiểu đường thai kỳ

7.2. Điều trị bệnh tiểu đường thai kỳ bằng thuốc 

Sau khi đã thực hiện chế độ ăn uống, tập luyện phù hợp mà tình trạng đường huyết của phụ nữ mang thai vẫn chưa trở lại mức bình thường thì cần phải dùng tới thuốc để hỗ trợ.
Hiện nay, chỉ có insulin là loại thuốc được Việt Nam sử dụng để điều trị bệnh tiểu đường thai kỳ ở phụ nữ mang thai. Loại thuốc này cần dùng trước bữa ăn và người bệnh cần phải tuân thủ tuyệt đối theo phác đồ điều trị của bác sĩ đưa ra.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ nếu không được kiểm soát tốt sẽ gây nguy hại rất lớn cho sức khỏe của trẻ sơ sinh

8. Cách phòng ngừa và những lưu ý dành cho người bị tiểu đường thai kỳ

Bệnh tiểu đường thai kỳ hoàn toàn có thể kiểm soát được nếu chúng ta thay đổi thói quen ăn uống lành mạnh và thường xuyên tập luyện thể dục thể thao để giúp cho lượng đường trong máu luôn ở trạng thái ổn định.

Tiểu đường thai kỳ
Tiểu đường thai kỳ sẽ được kiểm soát nếu người bệnh tuân thủ đúng theo phác đồ điều trị của bác sĩ

+ Nên chia nhỏ bữa ăn nhiều thành nhiều bữa và tuyệt đối không nên bỏ bữa
+ Khám thai định kỳ theo các mốc cố định để sớm phát hiện ra tình trạng bệnh
+ Chế độ ăn cần chú trọng tới các loại thực phẩm có chỉ số đường huyết GI thấp
+ Ăn các loại trái cây ít đường và các loại rau ít tinh bột nhiều chất xơ
+ Tránh xa các loại thức ăn có quá nhiều đường
+ Tập luyện thể dục thể thao với chế độ tập phù hợp 
+ Trước khi mang thai nên giảm cân để cân nặng ở mức bình thường

9. Phần kết

Tiểu đường thai kỳ là bệnh lý gây ra rất nhiều nguy hiểm cho sức khỏe của mẹ và bé. Do đó, khi mang thai, chị em phụ nữ cần phải theo dõi sát sao và có biện pháp phòng tránh phù hợp để tránh các biến chứng có thể xảy ra khi mắc bệnh tiểu đường thai kỳ.  Để từ đó, bạn có biện pháp bảo vệ sức khỏe và phòng ngừa bệnh tiểu đường khi mang thai được tốt hơn.
Chúc bạn có một thai kỳ an toàn để sớm chào đón con yêu ra đời khỏe mạnh, bình an.

5/5 - (229 bình chọn)

About

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *