Home » Sức khỏe » Dược liệu » Rau mùi – ngò: Nguồn gốc, tác dụng, cách sử dụng hiệu quả

Rau mùi – ngò: Nguồn gốc, tác dụng, cách sử dụng hiệu quả

Cây rau mùi - ngò

Cây rau mùi hay còn được gọi là ngò rí, được sử dụng làm gia vị chế biến nhiều món ăn ngon. Đây là một loài cây thân thảo, đến từ bản địa Tây Nam Á. Rau mùi còn có công năng đặc biệt trong việc chữa trị một số căn bệnh thông thường. Bài viết dưới đây chiase24.com sẽ chia sẻ cho mọi người những thông tin hữu ích về đặc điểm, nguồn gốc, tác dụng của rau mùi.

Khái quát về cây rau mùi

Cây rau mùi không còn xa lạ với mỗi người bệnh. Thế nhưng, hầu hết mọi người lại chưa hiểu rõ về nguồn gốc, đặc điểm cũng như hàng loạt công dụng hữu ích.

1. Rau mùi là gì?

Rau mùi là một loại cây thuộc chi Coriandrum, họ Apiaceae, bộ Apiales. Ở Việt Nam, rau mùi còn được gọi với những cái tên khác là ngò suôn, ngò rí, mùi ta, nguyên tuy, hương tuy,…Đây là một giống cây thân thảo, thuộc họ Hoa tán, sống lâu năm. 

Rau mùi

Tên gọi hồ tuy bắt nguồn từ Trung Quốc và phổ biến ở các nước khu vực Trung Á,  Ấn Độ. Tên gọi khoa học của cây rau mùi  là Coriandrum, tên gọi bằng tiếng Ấn Độ là धनिया.

2. Nguồn gốc của rau mùi

Theo như sử sách ghi lại thì cây rau mùi là một trong những loại rau thơm được con người biết đến từ rất sớm. Khoảng 5000 năm trước Công Nguyên, rau mùi đã xuất hiện và trở thành loại rau được sử dụng phổ biến ở khu vực bản địa vùng Nam Âu và Trung Đông. Sau một thời gian, cây rau mùi dần dần xuất hiện ở cả khu vực Châu Á. 

3. Đặc điểm của rau mùi

Đặc điểm của cây rau mùi rất dễ nhận biết. Cây có mùi thơm đặc trưng, vị hơi ngọt. Thân cây dạng thân thảo, chiều cao chỉ từ 20cm cho tới 60cm tùy cách chăm bón cây. Thân cây nhẵn và có phân nhánh ở phần trên.  Ở phần gốc cây có màu trắng nhạt hơn so với phần thân và lá. 

Đoạn phân nhánh lá của rau mùi là cuống lá, có hình dạng dài và hơi trọn, lá chét nằm ở phiến trên. Lá chét có dạng hình tròn, được sẽ thành 3 thùy.

Cây rau mùi có màu xanh, cuống lá bắt đầu từ gốc. Khi già cây nở hoa màu hồng nhà hoặc màu trắng, những bông hoa mùi dạng chùm hoa tán. Quả của cây mùi hình cầu, dài và hơi nhẵn, kích thước trung bình khoảng 3mm.

4. Khu vực phân bố rau mùi

Ở Việt Nam, rau mùi được trồng ở khắp các vùng từ Bắc vào Nam, bởi vì khả năng thích ứng của rau mùi khá cao. Hầu hết, người dân trồng rau mùi để làm gia vị cho các món ăn, một số địa phương thì dùng cây rau mùi làm nước tắm thơm như một phong tục vào ngày Tết. 

Rau mùi

Rau mùi phân bố ở Trung Quốc, ven Địa Trung Hải, Ấn Độ, Trung Á. Những quốc gia này trồng rau mùi với quy mô rất lớn, mục đích sử dụng chủ yếu phục vụ bào chế các bài thuốc chữa bệnh. Rau mùi còn dùng để làm nước hoa từ tinh dầu. 

5. Cách thu hái rau mùi

Cây mùi sẽ phát triển mạnh mẽ nếu được trồng ở nơi đất mát, có kiềm, tơi xốp, dễ hút nước. Đặc tính của cây mùi ưa bóng râm hơn là ánh nắng trực tiếp của mặt trời. Quả mùi sau khi chín rất dễ rụng nên chín  tới đâu thì người dân thu hoạch tới đó. Lúc thu hoạch sẽ hái cả phần cành, phơi khô thì đập ra để lấy quả. 

Cây rau mùi được trồng bằng cách gieo hạt, thời gian gieo trồng không lâu, chỉ hơn một tháng là đã có thể thu hái. Phần thân và lá hái khi còn tươi, màu xanh, dùng để ăn sống hoặc sử dụng làm gia vị món ăn.

Thành phần có trong rau mùi

Cây rau mùi tươi có chứa nhiều thành phần tốt cho sức khỏe con người. Những thành phần này cũng có dược tính nhất định, giúp hỗ trợ điều trị nhiều căn bệnh. Cụ thể, trong rau mùi có:

Rau mùi

  • Lá và thân mùi có khoảng 1% tinh dầu.
  • Quả mùi: Chứa khoảng 0.8% tinh dầu, 13% chất béo. 16 đến 18% protein, 13% chất không nito và khoảng 8% xenluloza.
  • Tinh dầu của cây rau mùi chứa những thành phần như: Linalona, limonene, tecpinen, d.pinen, phelandren, bocneola, mycxen.
  • Các thành phần khác: Canxi, đạm, sắt, nước, chất xơ, photpho, vitamin C, vitamin B1, vitamin B2.

Theo Đông y thì rau mùi có hương thơm, tính ấm, vị ngọt và hơi cay. Do đó, rau mùi được ứng dụng vào một số bài thuốc dân gian, là món ăn cung cấp nhiều dưỡng chất cho cơ thể.

Khám phá: Mật ong nguyên chất và những tác dụng đối với sức khỏe

8 tác dụng phổ biến nhất của cây rau mùi

Rau mùi được ứng dụng rộng rãi trong cuộc sống của con người. Từ việc chế biến món ăn ngon, cho tới làm thuốc điều trị nhiều bệnh lý. Tác dụng của rau mùi được chứng minh hiệu quả trên thực tiễn. Do đó, rau mùi là loại cây không thể thiếu đối với mỗi gia đình.

1. Cây rau mùi trị sưng viêm

Đây là một loại rau tính lành, không cay đắng nhưng lại có khả năng trị viêm, tiêu sưng hiệu quả. Trong rau mùi có hàm lượng axit linoleic và cineole, tất cả có tác dụng chống viêm rất tốt. Sử dụng rau mùi hỗ trợ điều trị các bệnh viêm da, viêm nướu, sưng do mụn vừa an toàn lại đạt kết quả tốt.

2. Công dụng trị tiêu chảy của cây rau mùi

Bệnh tiêu chảy xuất hiện thường xuyên, đối tượng bị bệnh bao gồm cả người lớn tuổi, trẻ em, thanh niên. Do đó, điều trị tiêu chảy cần phải đảm bảo an toàn, phù hợp thể trạng của mọi người.

Với bệnh nhân bị tiêu chảy nhẹ có thể dùng rau mùi để hạn chế triệu chứng của bệnh. Linalol và borneol được biết đến là hai hợp chất có khả năng trợ tiêu hóa, đẩy lùi các dấu hiệu rối loạn tiêu hóa, viêm ruột kết, chứng không tiêu, kiết lỵ. 

Rau mùi

Ngoài ra, những thành phần có thể kháng khuẩn trong rau mùi ngăn chặn vi khuẩn gây tiêu chảy phát triển. Nhờ thế, người bệnh sớm loại bỏ đi khó khăn do bệnh, hạn chế mất nước, suy nhược cơ thể.

3. Tác dụng giảm Cholesterol xấu của cây rau mùi

Lượng Cholesterol quá cao gây ra hàng loạt biến chứng cho hệ tim mạch. Chính vì thế, cân bằng lượng Cholesterol là điều vô cùng cần thiết. Mỗi người phải có ý thức tự chăm sóc bản thân mình bằng chế độ ăn uống, sinh hoạt lành mạnh.

Bổ sung rau mùi vào trong mỗi bữa ăn hàng ngày, đồng nghĩa với việc cung cấp Axit oleic, axit ascorbic và axit linoleic để điều chỉnh lượng Cholesterol  ở mức thấp nhất có thể. Như vậy, ngăn chặn được nguy cơ mắc những bệnh như xơ vữa động mạch, tắc nghẽn mạch máu.

4. Cây rau mùi cải thiện chức năng sinh dục

Ở một số quốc gia tại Địa Trung hải và Ấn Độ, người dân sử dụng rau mùi để nâng cao khả năng sinh dục. Cải thiện chứng xuất tinh sớm, yếu sinh lý ở nam giới. Bên cạnh đó, dùng rau mùi thường xuyên hỗ trợ tăng ham muốn, nâng cao chất lượng tinh trùng.

5. Rau mùi giúp xương chắc khỏe

Canxi là thành phần quan trọng nhằm tăng cường chiều cao, kích thích xương phát triển mạnh. Trong rau mùi có hàm lượng canxi lớn, vì thế đây là lựa chọn tốt cho mọi người, bảo vệ hệ thống xương khớp.

6. Cây rau mùi ngăn ngừa nguy cơ thiếu máu

Bị thiếu máu khiến người bệnh luôn cảm thấy mệt mỏi, chóng mặt, mất phương hướng. Ảnh hưởng rất lớn tới sinh hoạt hàng ngày, suy giảm chức năng của nhiều bộ phận trong cơ thể.

Rau mùi

Rau mùi có chứa lượng vitamin A, vitamin B1, vitamin B2, vitamin C lớn nên giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh.

7. Phòng bệnh đái tháo đường

Bệnh tiểu đường rất dễ gặp ở người lớn tuổi và đang có xu hướng trẻ hóa dần. Cây rau mùi có chức năng hạ đường huyết, chống oxy hóa mạnh nên là thực phẩm tốt cho nhóm bệnh nhân này. Ăn rau mùi thường xuyên cho người bệnh sức khỏe ổn định hơn, không bị tăng lượng đường trong máu.

8. Rau mùi giúp chị em phụ nữ giảm cân

Sử dụng rau mùi thường xuyên sẽ giúp ngăn ngừa quá trình hình thành mỡ thừa, phá hủy sự liên kết tế bào mỡ đang tồn tại trong cơ thể, kể cả mỡ thừa lâu năm, giúp bạn nhanh chóng sở hữu thân hình cân đối và săn chắc.
Và rau mùi còn giúp cân bằng hàm lượng dinh dưỡng trong cơ thể, giúp tăng cảm giác no lâu, kiểm soát cơn đói, giảm lượng calo nạp vào cơ thể và giúp quá trình giảm cân diễn ra hiệu quả hơn.
Xem thêm: Hướng dẫn 5 cách sử dụng rau mùi giảm cân tại nhà

12 bài thuốc từ cây rau mùi nhất định phải biết

1. Bài thuốc từ rau mùi chữa bệnh trĩ

Để chữa trị những rắc rối từ bệnh trĩ gây ra người bệnh có thể làm như sau: Lấy khoảng 100g hạt mùi mang sao thơm, sau đó tán thành bột. Dùng bột này uống cùng với rượu khi bụng đói. Mỗi lần uống từ 7-8g.

2. Chữa chứng khó tiêu cùng cây rau mùi

Khi bị đau bụng khó tiêu người bệnh áp dụng bài thuốc với rau mùi như sau. Chuẩn bị một nắm lá rau mùi và rửa sạch. Sau đó dùng lá cây rau mùi sắc với khoảng 10g vỏ quýt, cùng 1 lít nước. Đun sôi và để trong khoảng 15 phút thì tắt bếp. Uống nước khi còn ấm, ngày uống 2 lần.

3. Cây rau mùi chữa lở loét niêm mạc lưỡi

Lở loét niêm mạc lưỡi là chứng lưỡi lở loét và gây cảm giác khó chịu. Người bệnh có thể lấy 15g rau mùi, 10g húng chanh đem rửa sạch và ngâm trong nước muối 10 phút. Sau đó để ráo nước rồi nhai hai lá này thật kỹ và nuốt dần.

Rau mùi

Thực hiện phương pháp này liên tục sẽ giúp tình trạng bệnh thuyên giảm. Kết hợp với chế độ ăn uống lạnh mạnh, nghỉ ngơi hợp lý.

4. Bài thuốc lợi sữa cho phụ nữ sau sinh

Phụ nữ sau sinh muốn có lượng sữa dồi dào có thể áp dụng các công thức sau:

  • Cách 1: Lấy 50g lá mùi rửa sạch, phơi khô và 20g hạt mùi đem sắc lấy nước uống. Uống 2 lần/ngày sẽ đem lại hiệu quả rất tốt.
  • Cách 2: Sử dụng hạt mùi kết hợp với gạo lứt gạo nếp để nấu cháo cho sản phụ. Cách này không chỉ mang lại nhiều chất dinh dưỡng mà còn gọi sữa về rất tốt.
  • Cách 3: Dùng 6g hạt mùi và 100ml nước đun trong 15 phút với lửa nhỏ, sau đó tắt bếp. Lấy nước này uống thay nước trong ngày giúp lợi sữa hiệu quả.

5. Chữa rối loạn tiêu hóa với cây rau mùi

Để chữa bệnh rối loạn tiêu hóa lấy 8g rau mùi và hoàng liên, đinh hương, quất bì (mỗi loại 4g). Đem tất cả những thứ này sắc lên cùng 500ml nước cho đến khi còn 300ml thì tắt bếp. Dùng nước này uống 2 lần/ngày. Làm như thế trong 3 ngày liên tục sẽ chữa khỏi bệnh rối loạn tiêu hóa.

6. Bài thuốc trị cảm cúm với rau mùi

Muốn chữa bệnh cảm cúm dùng 30g rau mùi, 3 củ hành lá và 5 lát gừng mỏng. Tất cả những thứ này rửa sạch và đem sắc với nước. Dùng nước này để uống 2 lần/ngày sẽ làm giảm tình trạng cảm cúm, sổ mũi.

7. Rau mùi làm đẹp da và trị mụn

Rau mùi
Lấy một nắm cây rau mùi rửa sạch và xay nhuyễn để lấy nước cốt, sau đó trộn nước cốt này với bột nghệ. Dùng hỗn hợp này để đắp mặt giúp cấp ẩm cho da và giảm tình trạng mụn trứng cá. Đắp mặt nạ 2- 3 lần mỗi tuần để mang lại hiệu quả tốt nhất. Cách chăm sóc da này được rất nhiều người thực hiện, mang lại kết quả tốt.

8. Bài thuốc chữa bệnh hôi miệng

Để chữa mùi hôi trong khoang miệng, dùng một nắm cây rau mùi rửa sạch và sắc đặc. Sau đó cho vào nước sắc được vài hạt muối. Dùng nước ngậm và súc miệng nhiều lần trong ngày. Làm cách này 5-6 ngày sẽ khử được các mùi hôi khó chịu trong miệng.

9. Chữa bệnh sởi ở trẻ nhỏ cùng cây rau mùi

Rau mùi


Muốn cho các nốt mẩn đỏ của bệnh sởi mau biến mất, dùng rau mùi tươi rửa sạch và giã nát. Sau khi giã nát gói phần giã được vào một chiếc khăn xô sạch. Dùng thế này chườm khắp cơ thể của trẻ để các mụn đỏ biến mất nhanh hơn.

Đối với các trẻ có độ tuổi lớn hơn, có thể cho trẻ uống nước cây rau mùi và xông hơi nước rau mùi. Liều lượng uống 2 lần mỗi ngày.

10. Rau mùi chữa bệnh rong kinh

Khi gặp tình trạng rong kinh dùng 6g hạt mùi khô, cho vào sắc cùng với 600ml nước sạch đến khi còn 300ml. Khi uống cho thêm đường tinh vào để vị dễ uống hơn. Dùng nước này uống 3 lần/ngày. Thực hiện như trên trong vòng 3-5 ngày sẽ chấm dứt được tình trạng rong kinh.

11. Bài thuốc lợi tiểu và hạ nồng độ cholesterol trong máu

Sử dụng 12g hạt mùi khô đem ngâm trong nước sôi giống như cách pha trà. Sau đó dùng nước uống thay nước lọc trong ngày. Làm như vậy trong 15 ngày liên tục sẽ đem lại hiệu quả rõ rệt.

12. Cây rau mùi dùng làm gia vị món ăn

Ngoài các bài thuốc nói trên thì việc sử dụng rau mùi để ăn trực tiếp hoặc chế biến trong các món ăn ngon hàng ngày. Điều đó cũng đem lại nhiều lợi ích đối với sức khỏe. Tuy nhiên, khi dùng cây rau mùi để nấu ăn cần dùng rau tươi, đã được làm sạch kỹ.

Những lưu ý khi sử dụng cây rau mùi

Một số lưu ý an toàn khi sử dụng cây rau mùi sẽ giúp người dùng tận dụng tối đa hiệuq ủa. đồng thời, tránh khỏi một số nguy cơ tác dụng phụ ngoài mong muốn.
Rau mùi

  • Không nên dùng rau mùi kết hợp với các loại nội tạng động vật. Trong rau mùi chứa hàm lượng vitamin C cao mà trong nội tạng lại chứa nhiều protein. Khi kết hợp hai loại này sẽ sản sinh ion đồng và sắt. Điều đó làm giảm chất dinh dưỡng có trong thực phẩm và có khả năng ngộ độc thực phẩm thậm chí sẽ gây ung thư nếu có thói quen này trong thời gian dài.
  • Không nên uống nước cây rau mùi quá nhiều. Liều lượng hợp lý là dưới 200ml mỗi tuần. Nếu dùng quá liều lượng này sẽ gây ra kích ứng dạ dày. Từ đó xảy ra tình trạng nôn mửa, đau dạ dày
  • Dùng nhiều rau mùi quá liều lượng quy định cũng sẽ gây ra những tổn thương cho gan vì mật dịch tăng cao. Vì thế không nên lạm dụng rau mùi nếu như có nghi ngờ vấn đề về chức năng gan.
  • Những trường hợp bị dị ứng không nên tiếp xúc với rau mùi. Vì trong cây rau mùi có chất kích ứng , dễ làm nổi mề đay hoặc viêm da cơ địa.
  • Trẻ em đang bị sốt không nên dùng cây rau mùi. Tính ấm trong rau mùi sẽ làm cho trẻ bị sốt cao hơn.
  • Không kết hợp rau mùi với thực phẩm chứa nhiều vitamin K như súp lơ, cải bó xôi, măng tây,… Điều này sẽ làm mất giá trị dinh dưỡng ở thực phẩm và có thể gây dị ứng.

Rau mùi là một loại cây phổ biến trong đời sống, có rất nhiều vai trò quan trọng. Bài viết trên đây cung cấp tất cả những thông tin về những tác dụng của cây rau mùi đối với sức khỏe, đời sống. Sử dụng rau mùi cần đúng cách mới phát huy được tối đa giá trị tích cực.

5/5 - (451 bình chọn)

About

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *